Tingkatan 4 · Kesilapan biasa

Pengangkutan dalam Manusia dan Haiwan, kesilapan biasa

Kesilapan yang pelajar SPM lakukan pada Pengangkutan dalam Manusia dan Haiwan, sebab setiap satu hilang markah, dan versi yang betul.

Tempah Kelas Percubaan

Percubaan berbayar 1 jam · Balasan hari yang sama

Kesilapan, sebab ia hilang markah, dan pembetulan

Kesilapan biasa	Sebab hilang markah	Apa yang dapat markah
Mempercayai sistem peredaran terbuka turut mengurung darah dalam salur pada setiap masa.	Pelajar fokus menghafal 'tertutup = manusia' tanpa memahami maksud 'terbuka' pada serangga.	Dalam sistem peredaran terbuka, seperti pada serangga, darah (hemolimfa) keluar daripada salur dan membasahi tisu badan secara terus, bukan kekal terkurung dalam salur seperti dalam sistem tertutup seperti sistem peredaran manusia.
Menganggap nod SA memerlukan isyarat daripada otak sebelum ia boleh mencetus.	Pelajar mengelirukan peranan sistem saraf dalam menyesuaikan kadar jantung dengan memulakan setiap degupan individu.	Nod SA mencetus dan memulakan setiap degupan jantung dengan sendiri, tanpa menunggu isyarat daripada otak; sistem saraf dan hormon seperti adrenalin hanya mempercepat atau memperlahankan kekerapan ia mencetus.
Menghuraikan injap AV terbuka semasa sistol ventrikel.	Pelajar menganggap semua injap jantung bertindak sama pada titik sama dalam kitaran.	Injap atrioventrikel tertutup semasa sistol ventrikel untuk menghalang darah mengalir balik ke atrium, manakala injap semilunar dalam arteri terbuka pada masa sama untuk membenarkan darah keluar daripada ventrikel.
Menganggap platelet sahaja mencukupi untuk membentuk bekuan darah, tanpa faktor lain terlibat.	Rajah pembekuan kadangkala menonjolkan platelet, menjadikannya kelihatan seperti keseluruhan mekanisme.	Platelet mencetuskan proses pembekuan dengan membebaskan bahan kimia di tapak luka, tetapi bekuan itu sendiri hanya terbentuk apabila faktor pembekuan dan ion kalsium menukar fibrinogen kepada fibrin, yang memerangkap sel darah dalam jaringan.
Menulis seseorang berkumpulan darah AB tiada antigen pada sel darah merahnya.	Pelajar kadangkala membalikkan logik kumpulan AB, mengelirukannya dengan kumpulan O.	Sel darah merah kumpulan AB membawa kedua-dua antigen A dan B, itulah sebabnya plasma kumpulan AB tiada antibodi anti-A mahupun anti-B, menjadikan kumpulan AB penerima universal bagi pemindahan sel darah merah.
Mempercayai Rh-negatif dan Rh-positif merujuk dua antibodi berbeza yang dimiliki seseorang sejak lahir.	Pelajar mengelirukan kehadiran antigen dengan kehadiran antibodi.	Rh-positif dan Rh-negatif menghuraikan sama ada antigen Rhesus hadir pada sel darah merah seseorang, bukan sama ada mereka sudah mempunyai antibodi anti-Rh; individu Rh-negatif hanya menghasilkan antibodi anti-Rh selepas terdedah kepada darah Rh-positif.
Menganggap aterosklerosis hanya menjejaskan arteri yang membekalkan anggota badan.	Pelajar kadangkala membayangkan aterosklerosis hanya dalam konteks peredaran kaki.	Aterosklerosis boleh berkembang dalam mana-mana arteri, tetapi apabila ia menyempitkan arteri koronari yang membekalkan otot jantung sendiri, penyumbatan yang terhasil boleh menyebabkan serangan jantung, itulah sebabnya ia diperiksa bersama jantung.
Menghuraikan cecair tisu sebagai sama sepenuhnya dengan plasma darah.	Kedua-duanya cecair cair dan pucat, jadi pelajar menganggap kandungannya sama tepat.	Cecair tisu terbentuk apabila tekanan darah menolak plasma keluar daripada kapilari ke ruang antara sel; ia tiada protein plasma besar dan sel darah yang kekal di dalam kapilari, jadi ia serupa dengan plasma tetapi tidak sama sepenuhnya.
Menganggap nodus limfa menghasilkan limfa.	Nama serupa 'nodus limfa' dan 'limfa' mencadangkan kepada sesetengah pelajar bahawa satu menghasilkan yang lain.	Nodus limfa tidak menghasilkan limfa; ia menapis limfa semasa ia melaluinya, menggunakan sel darah putih untuk memerangkap dan memusnahkan patogen, manakala limfa sendiri terbentuk daripada lebihan cecair tisu yang menyalir ke salur limfa.
Menganggap filariasis boleh dicegah terutamanya dengan merawat bekalan air.	Pelajar kadangkala mengelirukan langkah pencegahan penyakit dibawa nyamuk dengan penyakit dibawa air.	Kerana filariasis dipindahkan melalui gigitan nyamuk dan bukan melalui air, pencegahan tertumpu pada mengelakkan gigitan nyamuk dan mengawal tapak pembiakan nyamuk, seperti menyingkirkan air bertakung tempat nyamuk bertelur.

Cara mengelakkan kesilapan ini

Label jantung dan tulis laluan darah melalui kedua-dua edaran.
Bandingkan tiga salur darah dalam jadual (dinding, lumen, tekanan, injap).
Pelajari langkah pembekuan darah dan peraturan pemindahan ABO.
Lukis dan labelkan laluan penuh darah melalui kedua-dua edaran, bermula dan berakhir di atrium kanan.
Buat jadual empat komponen darah dan satu fungsi setiap satu.
Latih menerangkan, mengikut urutan, mengapa darah ABO atau Rhesus tidak serasi menyebabkan aglutinasi.

Soalan lazim

Mengapa sistem peredaran manusia dipanggil peredaran berganda?

Darah melalui jantung dua kali bagi setiap edaran lengkap badan: sekali melalui bahagian kanan ke paru-paru (peredaran pulmonari) dan sekali melalui bahagian kiri ke seluruh badan (peredaran sistemik). Ini mengasingkan darah beroksigen dan terdeoksigen serta mengekalkan tekanan tinggi ke badan.

Apa beza arteri dan vena?

Arteri membawa darah keluar dari jantung, biasanya pada tekanan tinggi, dan mempunyai dinding tebal, berotot dan anjal. Vena memulangkan darah ke jantung pada tekanan rendah, mempunyai dinding lebih nipis dan lumen lebih luas, serta mengandungi injap untuk menghalang aliran balik. Kebanyakan arteri membawa darah beroksigen dan kebanyakan vena terdeoksigen, kecuali salur pulmonari.

Bagaimana darah membeku pada luka?

Apabila salur darah rosak, platelet berkumpul dan membebaskan bahan kimia. Dengan faktor pembekuan dan kalsium, ini menukar protein larut fibrinogen kepada benang fibrin tidak larut, yang membentuk jaringan memerangkap sel darah dan menutup luka, menghentikan pendarahan dan menyekat kemasukan mikroorganisma.