Transpirasi

Dalam silibus dan peperiksaan

Transpirasi dikaji dalam topik pengangkutan dalam tumbuhan sebagai kehilangan wap air, terutamanya melalui stoma pada daun, dan sebagai daya penggerak di sebalik pergerakan air ke atas melalui xilem. Calon dijangka menerangkan mekanisme ini mengikut urutan: air tersejat daripada dinding sel mesofil yang lembap ke dalam ruang udara dalaman daun, dan wap air ini kemudiannya meresap keluar melalui stoma yang terbuka ke udara sekeliling yang lebih kering. Soalan peperiksaan kerap menguji faktor persekitaran yang mempengaruhi kadar transpirasi, memerlukan calon menerangkan, bukan sekadar menyenaraikan, mengapa suhu yang lebih tinggi, kelembapan yang lebih rendah, kelajuan angin yang lebih besar, dan keamatan cahaya yang lebih tinggi masing-masing meningkatkan kadar kehilangan air, biasanya melalui peningkatan kecerunan kepekatan untuk resapan atau menyebabkan lebih banyak stoma terbuka. Soalan amali Kertas 3 sering melibatkan penggunaan potometer untuk mengukur kadar penyerapan air sebagai anggaran kadar transpirasi, dan calon perlu tahu bahawa potometer mengukur penyerapan air oleh pucuk, bukan transpirasi secara langsung, walaupun kedua-duanya berkait rapat. Kesilapan biasa ialah menganggap transpirasi semata-mata sebagai kelemahan atau proses yang membazir, sedangkan ia juga diberi kredit kerana membantu menyejukkan tumbuhan dan menggerakkan pengangkutan air serta mineral terlarut ke atas. Calon juga perlu tahu bahawa transpirasi kadangkala digambarkan sebagai akibat yang tidak dapat dielakkan daripada struktur daun yang disesuaikan untuk pertukaran gas yang cekap, kerana stoma terbuka yang sama yang membenarkan karbon dioksida masuk untuk fotosintesis turut membenarkan wap air terlepas, menghubungkan istilah ini kembali kepada dwi peranan stoma.

Contoh

Menerangkan kehilangan air, seorang calon menulis: 'Transpirasi ialah sejatan wap air daripada sel mesofil diikuti oleh resapannya keluar melalui stoma yang terbuka, dan kadarnya meningkat pada hari yang panas, kering, dan berangin.'

Istilah berkaitan

Aliran transpirasiStomaKutikel

Sumber:SRC-DSKP-EN