Penyahaminaan

Dalam silibus dan peperiksaan

Penyahaminaan diperkenalkan dalam topik homeostasis dan sistem perkumuhan manusia, di mana calon mempelajari bagaimana hati mengawal kandungan asid amino yang beredar dalam darah. Oleh sebab badan tidak boleh menyimpan asid amino berlebihan seperti mana ia menyimpan lemak atau glikogen, sebarang protein yang dimakan melebihi keperluan badan akan dipecahkan di dalam hati: kumpulan amino dikeluarkan daripada setiap asid amino, ditukar mula-mula kepada ammonia yang toksik dan kemudian, melalui tindak balas berkaitan, kepada urea yang kurang toksik. Urea ini dibebaskan ke dalam aliran darah dan kemudiannya ditapis keluar oleh buah pinggang semasa penurasan bertekanan, jadi penyahaminaan kerap diuji bersama perkumuhan dan bukan sebagai topik berasingan. Dalam soalan berstruktur Kertas 2, calon lazimnya diminta menyatakan organ tempat penyahaminaan berlaku (hati, bukan buah pinggang) dan menamakan kedua-dua hasil (ammonia ditukar kepada urea), dan markah sering hilang apabila calon mengelirukan penyahaminaan dengan perkumuhan itu sendiri atau menamakan buah pinggang sebagai tempat tindak balas berlaku. Kesilapan lain yang kerap berlaku ialah menerangkan penyahaminaan sebagai pemecahan glukosa atau lipid; proses ini bertindak khusus ke atas kumpulan amino asid amino, bukan ke atas karbohidrat atau lemak. Sesetengah calon turut terlupa bahawa ammonia mesti ditukar kepada urea dahulu sebelum selamat diangkut dalam darah, kerana ammonia sendiri terlalu toksik untuk dikumuhkan terus oleh badan manusia. Perlu diingat bahawa penyahaminaan berlaku secara berterusan dalam hati yang sihat setiap kali pengambilan protein melebihi keperluan segera, bukan hanya selepas hidangan yang luar biasa besar, jadi jumlah urea yang dihasilkan cenderung mengikut jumlah pengambilan protein seseorang dari semasa ke semasa.

Contoh

Dalam soalan berstruktur SPM yang menerangkan diet tinggi protein, seorang calon menjelaskan: 'Asid amino berlebihan tidak boleh disimpan, jadi hati memecahkannya melalui penyahaminaan, mengeluarkan kumpulan amino untuk membentuk ammonia, yang ditukar kepada urea sebelum memasuki darah untuk dikumuhkan oleh buah pinggang.'

Istilah berkaitan

Asid aminoAsimilasiMetabolisme

Sumber:SRC-DSKP-EN