Fenotip

Dalam silibus dan peperiksaan

Fenotip ialah penyataan fizikal yang dapat diperhati bagi genotip sesuatu organisma, dan calon dikehendaki menyatakan dengan jelas bahawa fenotip terhasil daripada genotip yang berinteraksi dengan persekitaran, bukan daripada genotip sahaja, menggunakan contoh seperti kembar seiras (genotip yang sama) yang membesar dengan ketinggian atau berat badan berbeza akibat perbezaan diet atau senaman. Dalam soalan pewarisan monohibrid, calon mesti sentiasa membezakan fenotip (ciri yang dapat diperhati, diterangkan dalam perkataan, seperti 'tinggi' atau 'bunga ungu') daripada genotip (kombinasi huruf yang mendasarinya, seperti Tt), kerana pemeriksa kerap meminta salah satu apabila yang satu lagi telah diberikan, dan jawapan yang memberikan genotip apabila fenotip diminta, atau sebaliknya, tidak diberi markah walaupun penaakulan biologinya sendiri betul. Kesilapan biasa ialah menganggap fenotip sahaja mendedahkan genotip dengan pasti; fenotip dominan boleh terhasil daripada genotip homozigot dominan atau heterozigot, jadi fenotip hanya menyempitkan kemungkinan melainkan bukti lanjut, seperti fenotip ibu bapa atau anak, tersedia. Calon juga perlu dapat mengira dan menyatakan nisbah fenotip daripada sesuatu kacukan genetik yang lengkap, menyatakannya dalam bentuk nombor bulat paling ringkas (seperti 3:1) dan bukan meninggalkannya sebagai bilangan mentah daripada jumlah anak yang diramalkan oleh kacukan itu. Calon juga perlu berhati-hati apabila sesuatu soalan menerangkan fenotip perantaraan, seperti bunga merah jambu daripada ibu bapa merah dan putih, kerana ini menunjukkan dominan tidak lengkap dan bukan satu alel yang dominan sepenuhnya berbanding yang satu lagi. Calon juga digalakkan berlatih menyenaraikan kemungkinan fenotip dan nisbahnya sebelum menyemak semula genotip yang mendasarinya, kerana urutan ini membantu mengelakkan kesilapan menukar ganti kedua-dua istilah dalam jawapan panjang.

Contoh

Dua pokok kacang pea dengan genotip berbeza, TT dan Tt, kedua-duanya menunjukkan fenotip tinggi yang sama, kerana satu alel dominan sahaja sudah mencukupi untuk menghasilkan ciri tinggi dalam kedua-dua kes.

Istilah berkaitan

GenotipAlel dominanAlel resesif

Sumber:SRC-DSKP-EN