Rantai makanan

Dalam silibus dan peperiksaan

Rantai makanan menunjukkan satu laluan pemakanan dan pemindahan tenaga yang linear, sentiasa dilukis bermula dengan pengeluar dan menggunakan anak panah yang menunjuk ke arah aliran tenaga, iaitu daripada organisma yang dimakan kepada organisma yang memakannya, dan bukan sebaliknya. Calon biasanya diminta melabel tahap trofik setiap organisma (pengeluar, pengguna primer, pengguna sekunder, pengguna tertiar) dan, pada peringkat lebih tinggi, menerangkan sebab rantai makanan jarang melangkaui empat atau lima pautan, kerana hanya sebahagian kecil tenaga pada satu tahap trofik dipindahkan kepada tahap seterusnya, dengan selebihnya hilang terutamanya sebagai haba melalui respirasi; penaakulan ini perlu digunakan tanpa menyatakan nilai peratusan tertentu sebagai fakta hafalan melainkan nilai berangka diberikan dalam soalan. Kesilapan yang sangat biasa ialah melukis anak panah secara terbalik, menunjuk daripada pemangsa kepada mangsa, yang membalikkan arah sebenar aliran tenaga dan ditanda salah walaupun urutan organisma itu sendiri betul. Calon juga perlu mengelakkan kekeliruan antara rantai makanan dengan piramid nombor atau biojisim, yang merupakan gambar rajah berasingan dibina daripada data pemakanan yang sama tetapi diplot sebagai bar yang lebarnya mewakili kuantiti, bukan sekadar anak panah yang menghubungkan organisma. Membuang atau memperkenalkan sesuatu spesies pada mana-mana titik dalam rantai makanan ialah senario soalan berstruktur yang kerap digunakan, memerlukan calon menjejaki kesan yang terhasil ke atas populasi di atas dan di bawah titik tersebut. Calon turut perlu mengingati bahawa haiwan pemakan bangkai, seperti burung hering, kadangkala dimasukkan dalam rantai makanan sebagai pengguna yang memakan organisma yang telah mati, dan bukan sebagai pemangsa yang membunuh mangsanya sendiri.

Contoh

Rumput, belalang, katak, ular dan helang membentuk satu rantai makanan yang menunjukkan pemindahan tenaga sehala daripada pengeluar melalui tiga pengguna kepada pemangsa puncak.

Istilah berkaitan

Siratan makananPengeluarPengurai

Sumber:SRC-DSKP-EN